Ομοφυλόφιλοι γονείς: Ποιός είναι το μητρικό και ποιός το πατρικό πρότυπο του παιδιού;

0
Η νέα μορφή οικογένειας που απομακρύνεται από το παραδοσιακό πρότυπο μαμά-μπαμπάς-παιδί, έχει πυροδοτήσει πλήθος ερευνών. Την καθιέρωση του συμφώνου συμβίωσης ή γάμου ομοφυλοφίλων ζευγαριών παγκοσμίως, διαδέχτηκε η υιοθέτηση παιδιών.
Το βασικό ερώτημα που απασχόλησε είναι κατά πόσο η ομογονεϊκότητα (gay parenting) επηρεάζει τη ψυχοσυναισθηματική κατάσταση του παιδιού και κυρίως τον τρόπο που αυτό αντιλαμβάνεται τη ταυτότητα του, τον παραδοσιακό ρόλο που αντιστοιχεί σε κάθε φύλο και τον σεξουαλικό του προσανατολισμό.
Συγκεκριμένα, οι έρευνες προσανατολίστηκαν στο κατά πόσο τα παιδιά ομοφυλοφίλων επηρεάζονται ως προς α) την ταυτότητα του φύλου η οποία αφορά τον αυτοπροσδιορισμό ενός ατόμου ως αρσενικό ή θηλυκό β) την αντίληψη του ρόλου των δύο φύλων, η οποία αφορά το βαθμό που κάποιες δραστηριότητες, συμπεριφορές, επαγγέλματα κλπ θεωρούνται από την κοινωνία ως αρσενικά ή θηλυκά και γ) το σεξουαλικό προσανατολισμό που αναφέρεται στην επιλογή του σεξουαλικού συντρόφου (π.χ ετεροφυλόφιλος ή ομοφυλόφιλος).

Οι έρευνες εστιάζονταν κυρίως στον τρόπο που τα παιδιά ομοφυλόφιλων γονέων επιλέγουν παιχνίδια, αναζητούν αθλήματα, ζωγραφίζουν ένα άντρα ή μία γυναίκα που εμπλέκεται σε μία δραστηριότητα κλπ.

Οι έρευνες αυτές έδειξαν κάποιες μικροδιαφορές στα παιδιά, όπως το ότι τα αγόρια που μεγαλώνουν με δύο γυναίκες εξέφρασαν μεγαλύτερη γκάμα συμπεριφορών ενώ αντίστοιχα τα κορίτσια που μεγαλώνουν με δύο μαμάδες εξέφρασαν μεγαλύτερο ενδιαφέρον σε παραδοσιακά αντρικές δραστηριότητες. Ωστόσο δε διαπιστώθηκε διαφορά στον τρόπο που αντιλαμβάνονται το ρόλο των φύλων ή διαφορά στην ανάπτυξη της ταυτότητας του φύλου (Crowl και συν. 2008; Patterson 1992).

Τα παιδιά ομοφυλόφιλων ζευγαριών δεν επηρεάζονται ως προς τη σεξουαλική τους ταυτότητα από τους γονείς τους. Δεν έχουν περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσουν ομοφυλόφιλη συμπεριφορά από τα παιδιά ετεροφυλόφιλων ζευγαριών. Αυτό που φαίνεται να «υιοθετούν» είναι η αποδοχή των ομοφυλόφιλων σε ένα πλαίσιο μη διάκρισης και μεγαλύτερης ελευθερίας.

Οι μικροδιαφορές που μπορεί να παρατηρήθηκαν φαίνεται να οφείλονται περισσότερο σε πιο φιλελεύθερες συμπεριφορές που μπορεί να επιδεικνύουν κάποιοι ομοφυλόφιλοι γονείς παρά η σεξουαλική τους προτίμηση.

Ανεξαρτήτως της επιλογής σεξουαλικών συντρόφων των γονέων, το πρότυπο των δύο φύλων φαίνεται να είναι ίδιο και για τους ετεροφυλόφιλους γονείς και για τους ομοφυλόφιλους γονείς. Αυτό προφανώς καθορίζεται κοινωνικά, για αυτό και η κοινωνία είναι τελικά που επηρεάζει σε μέγιστο βαθμό τον τρόπο αντίληψης.

Αναζητώντας λοιπόν πρότυπα μέσα σε ομογονεϊκές οικογένειες, θα λέγαμε ότι αυτές ακολουθούν τα παραδοσιακά πρότυπα ως προς την επίδοση κάποιων συμπεριφορών, ακόμη κι αν αυτές εκφράζονται από άτομα του αντίθετου φύλου. Δεν υπάρχουν αυτές οι διαφορές που θα μας κάνουν να βάλουμε σε «καλούπια» τα παιδιά μίας ομογονεϊκής οικογένειας.

Αυτό που έχει σημασία είναι να τονιστεί η επιρροή του στιγματισμού που έχουν να αντιμετωπίσουν τα παιδιά ομοφυλόφιλων ζευγαριών και οι συνέπειες που μπορεί ο στιγματισμός να έχει στην ψυχοσυναισθηματική τους κατάσταση. Αυτό είναι μία σημαντική διαφορά που δεν πρέπει να αγνοηθεί.

Γιούλη Μπαλίκου
Διδάκτωρ Ψυχολογίας ΕΚΠΑ
Email: psychologiapaidiou@gmail.com
Web: http://psychologiapaidiou.blogspot.gr/

Μπορείς κι εσύ να υποβάλλεις το ερώτημά σου, στους ειδικούς του Singleparent.gr εδώ ενώ καλό είναι προηγουμένως να ρίξεις μια ματιά στο νέο μας ευρετήριο εδώ, γιατί υπάρχει πιθανότητα να έχει ήδη απαντηθεί!