Μετοίκηση με το παιδί σε άλλη χώρα και διατροφή σε τέκνο εκτός γάμου

Σε σχεδόν καθημερινή βάση, εδώ στο Singleparent.gr, λαμβάνουμε πολλά ερωτήματα τόσο για τη μετοίκηση του παιδιού σε άλλη χώρα από τον γονέα που έχει την επιμέλεια, όσο και για τη διατροφή που προβλέπεται για τα παιδιά εκτός γάμου. Για το λόγο αυτό, επιλέξαμε δύο αντιπροσωπευτικά ερωτήματα τα οποία απευθύναμε στο δικηγορικό γραφείο «Attica Lawyers» , και συγκεκριμένα στη δικηγόρο και συνεργάτιδα του Singleparent.gr  κυρία Σοφία Αντωνοπούλου, προκειμένου να πάρουμε απαντήσεις σε αυτά τα δύο πολύ συχνά προβλήματα που αντιμετωπίζουμε αρκετοί από εμάς.

Απαντάει η δικηγόρος κυρία Σοφία Ι. Αντωνοπούλου, από το δικηγορικό γραφείο «Attica Lawyers» 

Θέμα: Μετοίκηση με το παιδί σε άλλη χώρα

Ερώτηση:

«Έχω την αποκλειστική επιμέλεια του 6χρονου παιδιού μου και ο πρώην διατηρεί τη τυπική/νόμιμη διαδικασία ως προς τη σχέση του με το παιδί. Μπορώ να πάρω το παιδί στο εξωτερικό (παρ’ ότι δεν δέχεται) μέσω δικαστικής οδού; Είμαι αναγκασμένη για τέσσερις μέρες το μήνα και ενάμιση μήνα διακοπών και αργιών να υπομένω φτώχεια και ανεργία;»

Απάντηση:

Αγαπητή φίλη,

η Ελληνική και Κοινοτική νομοθεσία σαφέστατα και επιτρέπουν τη μετοίκηση σε άλλη χώρα του γονέα που έχει την επιμέλεια. Ωστόσο, αναγνωρίζεται ως επιτακτική και η ανάγκη επικοινωνίας του έτερου γονέα με το τέκνο.

Ειδικότερα, το άρθρο 1520 Α.Κ. ορίζει «Ο γονέας με τον οποίο δεν διαμένει το τέκνο διατηρεί το δικαίωμα της επικοινωνίας με αυτό. ..Στις περιπτώσεις των προηγούμενων παραγράφων, τα σχετικά με την επικοινωνία καθορίζει ειδικότερα το δικαστήριο
Το δικαίωμα επιμέλειας είναι σύμφυτο με τη γονική μέριμνα και δε χωρεί παραίτηση από αυτό. Το δικαίωμα επικοινωνίας ρυθμίζεται και στο άρθρο 8 της ΕΣΔΑ, για αυτό και δεν είναι επιτρεπτός ο πλήρης αποκλεισμός του, άρα το δικαστήριο δε μπορεί να αποστερήσει το δικαιούχο γονέα από το δικαίωμα να επικοινωνεί με το παιδί του. Μόνο σε εξαιρετικά οριακές περιπτώσεις όταν η ίδια η επικοινωνία είναι τραυματική για το παιδί, το δικαστήριο μπορεί να την αποκλείσει.

Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες ο γονέας με τον οποίο διαμένει το παιδί αναγκάζεται να μετακομίσει σε άλλη πόλη ή χώρα, με συνέπεια να δυσχεραίνεται το δικαίωμα επικοινωνίας του άλλου γονέα, γίνεται δεκτό ότι επικρατεί το δικαίωμα της επιμέλειας, αλλά θα πρέπει να λαμβάνεται πρόνοια, ώστε να εξασφαλίζεται η επικοινωνία του παιδιού με τον άλλο γονέα (π.χ. στις διακοπές).

Οι λεπτομέρειες για την άσκηση του δικαιώματος επικοινωνίας ρυθμίζονται από το δικαστήριο, το οποίο καθορίζει το χρόνο και τρόπο επικοινωνίας. Κατά την άποψη που επικρατεί στη νομολογία, τη ρύθμιση μπορεί να ζητήσει μόνο ο γονέας ο οποίος δεν έχει την επιμέλεια. Ωστόσο, η νομολογιακή αυτή ρύθμιση δεν φαίνεται ορθή, καθώς το άρθρο 1520 Α.Κ. επιτρέπει την ενεργητική νομιμοποίηση και του γονέα που έχει την επιμέλεια. Παρόμοια λύση εξυπηρετεί και το συμφέρον του τέκνου, αφού ο τρόπος με τον οποίο ασκείται το δικαίωμα επικοινωνίας συνιστά κρίσιμο στοιχείο για την ομαλή ανάπτυξη της προσωπικότητάς του.

Το άρθρο 1536 Α.Κ. ορίζει »Αν από τότε που εκδόθηκε δικαστική απόφαση σχετική με τη γονική μέριμνα μεταβλήθηκαν οι συνθήκες, το δικαστήριο οφείλει, ύστερα από αίτηση ενός ή και των δύο γονέων, των πλησιέστερων συγγενών του τέκνου ή του εισαγγελέα, να προσαρμόσει την απόφασή του στις νέες συνθήκες ανακαλώντας ή μεταρρυθμίζοντάς την, σύμφωνα με το συμφέρον του τέκνου, και ιδίως να αποδώσει στους γονείς την άσκηση της γονικής μέριμνας που τους έχει αφαιρεθεί

Κατά συνέπεια, η μητέρα νομιμοποιείται και έχει έννομο συμφέρον να υποβάλει σχετική αίτηση στο δικαστήριο, ζητώντας την ανάκληση και μεταρρύθμιση της απόφασης, με την οποία ρυθμίστηκε η επιμέλεια και επικοινωνία του παιδιού με τον πατέρα του, εξηγώντας τους λόγους για τους οποίους επιβάλλεται να μεταβεί μόνιμα στο εξωτερικό, επιτρέποντας όμως και προτείνοντας τρόπο και χρόνο επικοινωνίας του παιδιού με τον πατέρα του.

Συνεπώς, φυσικά και υπάρχει δυνατότητα να βελτιώσεις τις συνθήκες διαβίωσής σου μετακομίζοντας σε άλλη χώρα, αφού προηγουμένως υποβάλλεις αίτηση στο Δικαστήριο και μεταρρυθμιστεί η υπάρχουσα απόφαση.

Θέμα: Διατροφή σε τέκνο εκτός γάμου

Ερώτηση:

«Είμαι μια ανύπαντρη μητέρα ενός αγοριού 5,5 ετών εκτός γάμου. Το παιδί αναγνωρίστηκε από τον πατέρα με συμβολαιογραφική πράξη εντός μήνα από την γέννηση του. Μετά από οχτώ μήνες όμως, ο πατέρας, έφυγε από το σπίτι, διατηρώντας μια ελάχιστη επαφή με το παιδί, μέχρι και τα 4 χρόνια του, οπότε και έφυγε στο εξωτερικό. Μέχρι να φύγει σπάνια και λίγα με βάση τις ανάγκες του μεν, αλλά έδινε κάποια χρήματα για το παιδί. Από τότε που έφυγε σταμάτησε να επικοινωνεί με το παιδί και να στέλνει χρήματα, φυσικά . Ως αναγνωρισμένο τέκνο, ο γιος μου δεν δικαιούται τα πλήρη δικαιώματα όπως και τα παιδιά εντός γάμου, άρα και διατροφή; Και πλέον δεν κινούμαστε με βάση το Ευρωπαϊκό δίκαιο; Θα μπορούσα να κινήσω διαδικασία και τώρα που ο πατέρας είναι κάτοικος Ηνωμένου Βασιλείου ;»

Απάντηση

Αγαπητή φίλη,

Βεβαίως και το παιδί σου έχει δικαιώματα και σαφέστατα μπορείς να τα διεκδικήσεις. Ωστόσο, επειδή η χώρα στην οποία μετοίκησε ο πατέρας του παιδιού είναι το Ηνωμένο Βασίλειο, τα πράγματα θα είναι λίγο πιο χρονοβόρα απ’ ότι πιστεύεις βασιζόμενη στην Κοινοτική Νομοθεσία.

Ειδικότερα, η Ελλάδα συμμετείχε στη θέσπιση του Ευρωπαϊκού Κανονισμού ΕΚ 4/2009 (για την υποχρέωση διατροφής) και στη Σύμβαση της Χάγης της 23.11.2007, η οποία ρυθμίζει τα σχετικά με την υποχρέωση της διατροφής.
Με βάση τη Σύμβαση της Χάγης, οι υποχρεώσεις διατροφής διέπονται από το δίκαιο του κράτους της συνήθους διαμονής του δικαιούχου διατροφής (διαζευκτικά και από άλλα δίκαια). Κατά τον ΕΚ 4/2009, διεθνή δικαιοδοσία για την έκδοση απόφασης διατροφής έχουν τα δικαστήρια του τόπου συνήθους διαμονής του δικαιούχου διατροφής.

Αν επρόκειτο για οποιαδήποτε άλλη χώρα συμβαλλόμενη στο Πρωτόκολλο της Χάγης και στον ΕΚ 4/2009, τα πράγματα θα ήταν πολύ απλά: θα ασκούσαμε αγωγή στην Ελλάδα (που θα έπρεπε όμως με βάση ορισμένες διατυπώσεις του ΕΚ 1393/2007 να κοινοποιηθεί και στον πατέρα στην Αγγλία) με εναγόμενο τον πατέρα, τα ελληνικά δικαστήρια θα είχαν διεθνή δικαιοδοσία, και θα εξέδιδαν απόφαση, η οποία όταν θα αποκτούσε εκτελεστότητα, θα εφαρμοζόταν και θα εκτελούνταν σε οποιοδήποτε άλλο κράτος μέλος χωρίς να είναι δυνατή η προσβολή της αναγνώρισης και χωρίς να απαιτείται κήρυξη εκτελεστότητας.
Ωστόσο, η Σύμβαση της Χάγης και ο ΕΚ 4/2009 δεν εφαρμόζεται για το Ηνωμένο Βασίλειο.

Σε αυτή την περίπτωση, η διαδικασία που θα ακολουθηθεί θα είναι: α) άσκηση αγωγής κατά του πατέρα για διατροφή στα ελληνικά δικαστήρια του τόπου κατοικίας του παιδιού, β) έκδοση τελεσίδικης εκτελεστής απόφασης, γ) διαδικασία κήρυξης αυτής εκτελεστής στο Ηνωμένο Βασίλειο, με βάση το δίκαιο του Ηνωμένου Βασιλείου για την κήρυξη εκτελεστότητας.

Συμπερασματικά, βεβαίως και μπορείς να κινήσεις τις διαδικασίες που σκέφτεσαι, απαιτείται όμως μία λίγο πιο σύνθετη διαδικασία από ότι ενδεχομένως πίστευες.

Δικηγορικό Γραφείο «Attica Lawyers»
Σοφία Ι. Αντωνοπούλου
Δικηγόρος Αθηνών
Γ. Παπανδρέου 106Β, Ζωγράφου,
Τ.Κ. 15773
Τηλέφωνο: 210-7295274 / Fax: 210-7295275
Κιν. 6978123 649
Email: info@atticalawyers.gr
Web: www.atticalawyers.gr

Μπορείτε κι εσείς να υποβάλετε το ερώτημά σας, στους ειδικούς του Singleparent.gr εδώ!